Dłużnik naprawi szkodę spowodowaną opóźnieniem
Gdy dłużnik nie wykonuje zobowiązań w terminie, wierzyciel ma prawo się domagać, aby uiścił odsetki, zapłacił karę umowną, a nawet wypłacił odszkodowanie wyrównujące poniesione straty spowodowane zwłoką w wykonaniu zobowiązania.
Zdarza się, że dłużnik nie wykona zobowiązania w terminie albo wprawdzie je spełni, lecz w sposób nieprawidłowy. W ten sposób może nawet wyrządzić szkodę wierzycielowi. Na dłużniku ciąży wówczas obowiązek naprawienia szkody, chyba że niewykonanie lub nienależyte wykonanie zobowiązania zostało spowodowane okolicznościami, za które nie ponosi odpowiedzialności.
Naprawienie szkody
Co do okoliczności, które wyłączają ponoszenie odpowiedzialności przez dłużnika, wielokrotnie zajmował stanowisko Sąd Najwyższy w swoim orzecznictwie. Na przykład stwierdził, że biuro podróży odpowiada za szkody na zdrowiu i utratę życia turysty wówczas, gdy zostały spowodowane przez niedostateczne zorganizowanie dla niego pomocy lekarskiej (orzeczenie z 6 lipca 1966 r. w sprawie sygn. akt I CR 134/64 opublikowane w OSPiKA nr 5 6 z 1967 r., poz. 183).
Dłużnik nie może również skutecznie uzasadnić zwłoki w realizacji zobowiązania tym, że przyjął zamówienie, którego rozmiar i termin realizacji nie odpowiadają możliwościom jego osobistym bądź jego przedsiębiorstwa (taki pogląd wyraził Sąd Najwyższy w orzeczeniu z 27 stycznia 1972 r. w sprawie sygn. akt I CR 458/71, opublikowanym w OSNCP nr 9 z 1972 r., poz. 160).
Gdy dłużnik zwleka z wykonaniem zobowiązania, wierzyciel ma prawo wystąpić do sądu z roszczeniem o spełnienie świadczenia oraz o wyrównanie szkody, która została spowodowana tą zwłoką. Wielkość szkody obejmuje straty, które poniósł wierzyciel z powodu nieotrzymania świadczenia w terminie. Na przykład: przedsiębiorca zapłacił za przygotowanie środka transportu, aby odebrać towar, który nie został dostarczony w terminie. W takim przypadku ma prawo domagać się zwrotu poniesionych wydatków na przygotowanie środka transportu, a nawet wyrównania korzyści, jakie mógłby uzyskać wówczas, gdyby dłużnik dotrzymał tego terminu.
Odmowa przyjęcia
Gdy dłużnik nie zapłacił w terminie, a wierzyciel musiał zaciągnąć pożyczkę na zapłatę ciążących na nim należności, które miał uregulowań z niespełnionego w terminie świadczenia, to wówczas może domagać się wyrównania szkody, jaką z tego tytułu poniósł.
Wierzyciel ma prawo odmówić przyjęcia świadczenia wówczas, gdy całkowicie lub częściowo utraciło dla niego znaczenie, a zostało to spowodowane opóźnieniem w jego realizacji.
Na przykład może to mieć miejsce wówczas, gdy dłużnik w terminie nie dostarczył surowców wykorzystywanych przy produkcji sezonowej. Wierzyciel zakupił je u innej osoby, a po zakończeniu sezonu nie były mu już potrzebne te, które chciał dostarczyć dłużnik.
Kara umowna
W umowie strony mogły przewidzieć obowiązek zapłaty kary umownej w celu naprawienia szkody, która powstała z niewykonania lub nienależytego wykonania zobowiązania.
Natomiast bez zgody wierzyciela dłużnik nie ma prawa zapłacić kary umownej i w ten sposób zwolnić się od wykonania zobowiązania.
Wysokość kary umownej określana jest procentowo w stosunku do wartości świadczenia lub według konkretnej stawki pomnożonej przez dni zwłoki. Kara ta dotyczy wyłącznie zobowiązania niepieniężnego. Wypłacana jest w zastrzeżonej w umowie wysokości bez względu na wysokość poniesionej szkody. Gdy zobowiązanie zostało wykonane częściowo, to wówczas dłużnik może domagać się zmniejszenia kary umownej.
PRZYKŁAD
Korzystający z pomocy innych osób ponosi za nie odpowiedzialność
Dłużnik, który nie wykonał zobowiązania albo zrobił to w sposób nienależyty, odpowiada za spowodowanie swoim działaniem szkody wierzycielowi. Ponosi też odpowiedzialność za inne osoby, gdy przy wykonywaniu zobowiązania korzystał z ich pomocy albo powierzył im wykonywanie czynności. Tak jak za siebie jest odpowiedzialny za swojego pełnomocnika ustawowego, który swoim działaniem wyrządził szkodę jego wierzycielowi.
Podstawa prawna
Art. 471 486 ustawy z 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (Dz.U. nr 16, poz. 93 z późn. zm.).
źródło: gazetaprawna.pl
Odszkodowania Olsztyn Podróżni zyskają nowe prawa w razie opóźnienia autobusówANNA ŻOCHOWSKA - W przypadku odwołania wyjazdu przewoźnik autobusowy będzie musiał zaproponować pasażerom wybór pomiędzy kontynuowaniem podróży lub zmianą trasy a zwrotem ceny biletu. Jeżeli tego nie zrobi, będzie musiał się liczyć z wypłatą odszkodowania
czytaj dalej...Kto płaci odszkodowanie z tytułu zalania mieszkaniaGdy poszkodowany ubezpieczył mieszkanie, to o pokrycie strat spowodowanych zalaniem go powinien się zwrócić do ubezpieczyciela. W razie braku polisy musi dochodzić roszczeń bezpośrednio od sprawcy szkody.
czytaj dalej...Za agresywnego pracownika ochrony odszkodowanie zapłaci sklep lub agencjaSławomir Paruch - Naruszenie dóbr osobistych klienta w wyniku bezprawnej ingerencji pracowników ochrony może być podstawą do domagania się odszkodowania lub zadośćuczynienia za straty niematerialne. Niekiedy na ochroniarza można poskarżyć się do ministerstwa.
czytaj dalej...Eksmisje: Gminy muszą płacić odszkodowania właścicielom lokaliTrybunał Konstytucyjny potwierdził dzisiaj prawo właścicieli mieszkań do odszkodowania od gminy za brak lokali socjalnych.
czytaj dalej...Generali ukarane za zaniżanie wypłat z ubezpieczenia autocascoTowarzystwo Ubezpieczeń Generali będzie musiało zapłacić 600 tys. złotych kary za uzależnianie wysokości odszkodowania z ubezpieczenia autocasco od wybranej przez konsumenta metody oszacowania strat.
czytaj dalej...Jak udokumentować wypadek na chodniku, aby wygrać przed sądemPoszkodowany dostanie odszkodowanie, pod warunkiem że udowodni poniesione straty, wskaże okoliczności wypadku i osobę odpowiedzialną za zaniedbania. Gdy sprawca dobrowolnie nie zapłaci, pieniądze przyzna sąd.
czytaj dalej...Błąd medyczny – czy lekarz poniesie karę?Interwencje medyczne każdego dnia ratują życie i zdrowie tysięcy ludzi. Czasem bywa jednak i tak, że zabieg medyczny nie przynosi oczekiwanego rezultatu a nawet pogarsza stan pacjenta. Jaka wygląda odpowiedzialność lekarzy za błąd medyczny? Czy można liczyć na odszkodowanie? Czym jest błąd medyczny? Na początek trzeba odpowiedzieć sobie na pytanie czym jest błąd medyczny. To [...]
czytaj dalej...Gość hotelowy ma prawo do odszkodowania za utratę swoich rzeczyHotele, pensjonaty i ośrodki wypoczynkowe ponoszą odpowiedzialność za rzeczy wniesione przez gości. Prowadzący hotel musi przyjąć na przechowanie pieniądze, papiery wartościowe i cenne przedmioty.
czytaj dalej...Euro 2012: bez nowej specustawy spory o wywłaszczenie gruntów sparaliżują inwestycjeDecyzja o lokalizacji inwestycji na Euro 2012 będzie także podstawą wywłaszczenia nieruchomości. Właściciele, którzy od razu oddadzą swoje grunty, otrzymają odszkodowania wyższe o 5 proc. Dziś wiele inwestycji na Euro jest zablokowanych, bowiem właściciele nie chcą oddawać swoich nieruchomości.
czytaj dalej...Licencjodawcy również odpowiadają za szkodęPodczas korzystania z niedawno zakupionej kuchenki mikrofalowej doszło do wybuchu, a przy okazji uległo zniszczeniu ubranie osoby, która znajdowała się w pobliżu. Czy producent kuchenki ponosi odpowiedzialność za szkodę i zapłaci odszkodowanie
czytaj dalej...Rosną odszkodowania za błędy lekarskieRekompensaty dla poszkodowanych wskutek błędów medycznych przekraczają nawet milion zł. Poszkodowani, którzy nie wykażą winy szpitala, muszą liczyć się z wysokimi kosztami sądowymi.
czytaj dalej..."Skarb Państwa pozywany jest 15 razy na dzień"MARCIN DZIURDA o procesach o odszkodowania - Do sądów wpłynęły pierwsze pozwy zbiorowe przeciwko Skarbowi Państwa. W sumie powodowie domagają się już ponad 75 mln zł. To chyba duże niebezpieczeństwo dla Skarbu Państwa?
czytaj dalej...Dlaczego nie pożyczać samochodu właścicielowi maluchaOddanie szybkiego zachodniego pojazdu do prowadzenia osobie użytkującej na co dzień fiata 126p zwiększa ryzyko zaistnienia wypadku. A tym samym może zmniejszyć wielkość odszkodowania.
czytaj dalej...Odszkodowanie za wypadek na nierównym chodniku?Nierówne czy dziurawe drogi w polskich realiach to chleb powszedni. Taki stan jest z reguły przyczyną uszkodzeń samochodów, a nawet wypadków. Niestety wiele do życzenia pozostawiają również chodniki. Liczne wyboje i dziury można napotkać praktycznie wszędzie. Miły spacer może przekształcić się w spacer z przeszkodami. Często dochodzi do sytuacji, kiedy na skutek śliskiej nawierzchni czy [...]
czytaj dalej...Komentarz GP: Słuszne odszkodowanieDecyzje w sprawach wywłaszczeniowych zawsze wywołują spory. Im jest ich mniej, tym lepiej i dla urzędników, i dla wywłaszczanych, że nie wspomnę już o naszych autostradach, które z wielkimi trudnościami przebijają się przez opór właścicieli nieruchomości.
czytaj dalej...Będą odszkodowania za opóźnienia pociągówPrezydent skierował do TK ustawę, która zwalniała lokalne koleje z odpowiedzialności. Od grudnia, jeśli pociąg spóźni się 2 godziny, przewoźnicy zwrócą pasażerom połowę ceny biletu. PKP nie są przygotowane na falę roszczeń odszkodowawczych poszkodowanych pasażerów.
czytaj dalej...Postępowanie egzekucyjne: Trzeba udowodnić bezprawność działania komornikaJeżeli żąda się od komornika odszkodowania za niezgodne z prawem prowadzenie egzekucji, trzeba wykazać bezprawność jego działania i poniesioną w związku z tym szkodę. W przeciwnym wypadku roszczenie jest bezzasadne.
czytaj dalej...Łatwiej usuniemy drzewo grożące linii energetycznejPo usunięciu drzewa, które może się przewrócić na słup energetyczny, trzeba zapłacić odszkodowanie właścicielowi terenu, z którego je wycięto.
czytaj dalej...Nie będzie odszkodowania za śmierć w wypadku po wtargnięciu łosia na drogęRodzina kierowcy, który zginął w wyniku zderzeniu auta z łosiem, nie otrzyma zadośćuczynienia i odszkodowania od Skarbu Państwa - uznał we wtorek Sąd Apelacyjny w Białymstoku, oddalając apelację rodziny zmarłego. Orzeczenie jest prawomocne.
czytaj dalej...Komentarz redakcji: Urzędnicza chorobaTym razem podatnicy będą musieli zrzucić się na odszkodowania dla właścicieli nieruchomości. Gminy muszą oddać im niesłusznie pobrane renty planistyczne. Jak duże będą to kwoty trudno dziś policzyć.
czytaj dalej...Szybsze odszkodowania dla wywłaszczanychGdy przed wywłaszczeniem nieruchomości nastąpi jej zajęcie, właściciel otrzyma zaliczkę na poczet przyszłej należności.
czytaj dalej...Za każde wywłaszczenie przysługuje odszkodowanieMożna się ubiegać o odszkodowanie za wywłaszczenie, nawet jeżeli polska ustawa nie daje takiej możliwości. Sąd administracyjny może stwierdzić obowiązek wypłaty odszkodowania, sięgając do prawa międzynarodowego.
czytaj dalej...Komentarz redakcji: Odszkodowanie bez opóźnieńPKP znów doprowadziły do opóźnień. Tym razem nie chodzi o pociągi, lecz o wejście w życie unijnego rozporządzenia.
czytaj dalej...Warto sprawdzić przewoźnika przed lotem turystycznymPrzez skorzystaniem z wakacyjnej oferty przelotu turystycznego powinniśmy zapytać przewoźnika o uprawnienia do prowadzenia takiej działalności. Od tego zależy czy otrzymamy ewentualne odszkodowanie.
czytaj dalej...Odszkodowanie za błędne decyzje administracyjne tylko za straty, nie za korzyściOsoby poszkodowane wadliwymi decyzjami administracyjnymi wydanymi przed 1 września 2004., mają prawo żądać odszkodowania od Skarbu Państwa tylko w zakresie poniesionych strat. Nie mogą natomiast domagać się zwrotu utraconych korzyści.
czytaj dalej...